Melike Pala
07 Октомври 2026•Ажурирано: 07 Октомври 2026
Европската Унија треба да ги зајакне механизмите за заштита на владеењето на правото не само во идните земји членки, туку и во рамките на постојното членство во Унијата, изјави денес еврокомесарката за проширување Марта Кос, јавува Анадолу.
Говорејќи во Европскиот парламент во Стразбур, Франција, за време на размената на мислења за прегледите на политиките пред проширувањето, Кос рече дека ЕУ треба да разгледа како да ги направи поефикасни постојните механизми, вклучително и член 7 од договорите на ЕУ.
„Кога станува збор за владеењето на правото… Треба да направиме нешто и меѓу земјите членки, па предлагаме да седнеме со земјите членки и, исто така, да го разгледаме член 7, како да ја направиме неговата примена, како да го направиме поефикасен“, додаде Кос.
Член 7 ѝ овозможува на ЕУ да реагира на сериозен ризик од кршење или сериозно и систематско кршење на основните вредности на Унијата, вклучително и владеењето на правото.
Кос рече дека Комисијата предлага заедничка рамка на заштитни механизми за идните договори за пристапување.
Рамката би се надоврзала на постојните секторски заштитни механизми, а истовремено би вовела дополнителни мерки што би можеле да се применат доколку новите членки сериозно ги прекршат вредностите на ЕУ, вклучително демократијата и владеењето на правото.
Во најсериозните случаи мерките би можеле да вклучуваат суспендирање на правото на глас, при што предложените мерки би се применувале во текот на преоден период од најмногу 15 години.
Таа додаде дека следењето на владеењето на правото ќе започне пред пристапувањето и ќе продолжи откако земјата ќе ѝ се придружи на ЕУ, при што новите земји членки ќе бидат опфатени со целосниот сет инструменти на Унијата за владеење на правото.
Кос, исто така, ја отфрли идејата дека процесот на проширување на ЕУ се заснова исклучиво врз геополитички размислувања.
„Геополитиката покажува зошто проширувањето е важно и зошто тоа е приоритет. Принципот на заслуги значи дека се знае точно под кои услови и кога една земја може да пристапи“, рече таа.
Поширокиот пакет предвидува засилена постепена интеграција за земјите кандидати, овозможувајќи им поблиску да учествуваат во одредени политики на ЕУ пред полноправно членство, истовремено барајќи од нив да продолжат со напредокот кон пристапувањето.
Кос нагласи дека постепената интеграција не е замена за членство во ЕУ.
„Само кандидатите што сериозно сакаат да станат членки на ЕУ ќе може да бидат дел од оваа засилена постепена интеграција“, рече таа.