İsrail'de Meclis'teki 120 milletvekilini belirlemek üzere ülke genelindeki oy verme işlemi yerel saatle 07.00'de (TSİ 08.00) başladı.
İsrail'de Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümetin bölgede saldırılara imza attığı dört yıllık döneminin ardından seçmenler 1988'den bu yana ilk kez zamanında yapılacak genel seçim için sandık başına gitti.
İsrail ordusunun Gazze Şeridi'nde büyük yıkıma yol açan ve soykırımla yargılandığı saldırılarının yanı sıra Lübnan'ın güneyini işgali ve ABD ile İran'a karşı başlattığı savaş sonrası yapılacak ilk seçimde, İsrail Meclisinin 26. döneminde görev yapacak milletvekilleri seçilecek.
Ülke genelinde 7,3 milyon seçmen, yerel saatle 07.00'de (TSİ 08.00) 12 bin 18 seçim istasyonu ve 18 bin sandıkta oy vermeye başladı. Sandıklar akşam saat 22.00'ye (TSİ 23.00) kadar açık kalacak.
Sandıkların kapanmasının ardından çıkış anketlerinin açıklanması bekleniyor. İtirazların değerlendirilmesinin ardından kesin sonuçların en fazla sekiz gün içinde açıklanması gerekiyor.
Seçimlerde, 30'dan fazla parti ve liste, yüzde 3,25'lik seçim barajını aşarak 120 sandalyeli Meclis'e milletvekili göndermek için yarışacak. Son anketler, partilerden 11 ila 12'sinin barajı aşacağını gösteriyor.
İsrail basınının ülke genelinde binlerce polisin görev yapacağını aktardığı seçimlerin mevcut Başbakan Binyamin Netanyahu ile eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot arasında başa baş bir yarışa sahne olması bekleniyor.
İsraillilerin yanı sıra, sayıları yaklaşık 1,2 milyona ulaşan (toplam nüfus içindeki oranı yaklaşık yüzde 21 olan) İsrail vatandaşlığına sahip Filistinliler seçimlere katılma hakkına sahip. Öte yandan, işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te yaşayan Filistin topraklarını gasbeden 750 binin üzerindeki İsrailli de oy kullanacak.
Buna karşın işgal altındaki Doğu Kudüs, Batı Şeria, abluka altındaki Gazze Şeridi'nde yaşayan yaklaşık 6 milyon Filistinli, İsrail hükümetinin politikalarından doğrudan etkilenmelerine rağmen İsrail vatandaşı değil ve bu seçimlerde oy kullanamıyor.
İsrail yasalarına göre, yurt dışında yaşayan İsrail vatandaşlarının oylarını ülkeye gelerek kullanması gerekiyor, diplomatlar ve devlet temsilcileri söz konusu kurala tabi tutulmuyor.
İsrail ordusunun işgal altında tuttuğu Suriye, Lübnan ve Filistin toprakları dahil toplam 850 merkezde genel seçimler için askerlerin ve komutanların oy kullanma işlemleri 20 Ekim'de başlamıştı.
2022'deki son seçimlerde, seçime katılım oranı yüzde 70,63 olarak kaydedilmişti.
İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partilerin oluşturduğu Ortak Liste'nin lideri Yusuf Cebbarin, gazetecilere yaptığı açıklamada, seçim sonuçlarının hayırlı olması ve değişim getirmesi temennisinde bulundu.
Umm el-Fehm'de bir okulda oyunu kullanan Cebbarin, iyimser olduklarını belirterek halka oy kullanma çağrısı yaptı.
Cebbarin, "Hedefimiz açık, yarından itibaren Netanyahu, Ben-Gvir ve Smotrich hükümetinin siyasi tarihin çöplüğüne atılmasıdır." diye konuştu.
"Yüz binlerce kişinin sandık başına gitmesine ihtiyacımız var." diyen Cebbarin, günün sonunda mutluluk getiren haberler duymak istediklerini dile getirdi.
Cebbarin, oy kullandıktan sonra AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Bugün İsrail'deki Arap toplumu için tarihi bir gün olabilir." dedi.
Seçimlere ilişkin Cebbarin, "Netanyahu, Ben-Gvir ve Smotrich'in eli kanlı aşırı sağcı hükümetini göndermenin bizim elimizde olduğunu biliyoruz. İyimseriz ve bunu yapmanın bizim elimizde olduğunu biliyoruz." şeklinde konuştu.
Cebbarin, "En yüksek sonuçları elde etmek için elimizden gelenin en iyisini yapacağız." ifadelerini kullandı.
Mecliste Netanyahu'ya karşı çoğunluğu sağlayabileceklerini söyleyen Cebbarin, bu şekilde Netanyahu'nun yeniden sağcı bir hükümet kurmasının önüne geçebileceklerini aktardı.
Muhalefetteki İsrail Evimiz Partisi lideri ve eski Savunma Bakanı Avigdor Liberman, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, halka çağrıda bulunarak, "Oy verin, Netanyahu dönemine ve Haredilerin (Ultra Ortodoks Yahudiler) yönetimine son verelim." ifadelerini kullandı.
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot da X hesabından, "Değişimi gerçekleştirmek ve Netanyahu'yu değiştirmek için tek bir yol var, o da Yashar'ın yolu." açıklamasında bulundu.
Eski Genelkurmay Başkanı Eisenkot, partisinin İsrail'in en büyük partisi olması gerektiğini belirtti.
İsrailli muhalif milletvekili Gilad Kariv, X hesabından, "Son dört yıldır sürdürdüğümüz mücadeleyi bugün sandığa taşıyoruz." paylaşımını yaptı.
Kariv, değişime işaret ederek, bugünün "4 yıllık bir umut döneminin başlangıcı" olduğunu aktardı.
Seçmenlere seslenen Kariv, "Önümüzdeki saatlerde Netanyahu ve yandaşları, yalanlar ve yanıltıcı iddialar yayarak seçimleri baltalamak amacıyla sizi sahte haberler ve mesajlara boğacak." değerlendirmesinde bulundu.
Kariv, seçmenlerin sandığa yoğun katılım göstermesi gerektiğini vurguladı.
Birleşik Arap Listesi (Ra'am) lideri Mansur Abbas, oyunu kullandıktan sonra basın mensuplarına yaptığı açıklamada "Bu faşist ve ırkçı hükümeti sonlandıralım." dedi.
Arap toplumunun çıkarları doğrultusunda hareket ettiklerini belirten Abbas, aşırı sağcı kanadı bir veya iki yıl değil 4 yıl boyunca muhalefette tutmayı hedeflediklerini söyledi.
Abbas, seçimlerin ardından muhalefette kalmayı tercih eden siyasi grupların sorumluluk bilinciyle hareket etmesi gerektiğini vurgulayarak, "Birleşik Arap Listesi ile işbirliği ve koordinasyon içinde olmalılar. Biz de elbette onlarla aynı şekilde hareket edeceğiz." ifadelerini kullandı.
Bugün karşılarında 4 hatta 8 yıllık tarihi bir fırsat bulunduğunu vurgulayan Abbas, şunları kaydetti:
"Önümüzdeki 4 yılda ayrımcılığa, zulme, ihmale ve tehditlere son verelim. Bu faşist ve etnik ayrımcı hükümetin görevine son verelim. Bugün bir dönüm noktasındayız.
Ya bu hükümet iktidarda kalacak ve yönetimi 8 yıla uzanacak ya da yeni bir sayfa açarak bu hükümeti değiştireceğiz. İşbirliği içinde Arap toplumunun yararına adımlar atabilir, koşulları iyileştirebiliriz. Birleşik Arap Listesi'nin koalisyon kurulmasındaki önemi de burada ortaya çıkıyor."
Abbas, sağ blokun iktidardan uzaklaştırılması için partisinin 8 sandalye kazanması gerektiğini belirterek, bunun sağ kanadın 4 yıl boyunca muhalefette kalmasının ve siyasi değişimin önünü açacağını söyledi.
Seçmenlere oylarını doğru yönde kullanma çağrısında bulunan Abbas, değişimin güvencesinin Birleşik Arap Listesi olduğunu savundu.
Abbas, Arap seçmenlerin oy kullanırken herhangi bir engelle karşılaşıp karşılaşmadığına ilişkin soruya, "bazı bölgelerden şikayetler aldıkları ve 3 aktivistin gözaltına alındığı bilgisinin kendilerine ulaştığı şeklinde" cevap verdi.
Gözaltıları "seçimlere ve demokrasiye yönelik engelleme" olarak nitelendiren Abbas, "Bu kişiler Birleşik Arap Listesi'nin önde gelen aktivistleridir ve serbest bırakılmaları gerekiyor." diye konuştu.
Abbas, aktivistlerin derhal serbest bırakılması için resmi ve gayriresmi tüm yetkililere harekete geçme çağrısında bulundu.
Haaretz gazetesinin haberinde, Netanyahu'nun partisi Likud'un seçimde önemli oy kaybı yaşaması halinde söz konusu görüntüleri seçimlere hile karıştırıldığı iddialarını desteklemek amacıyla kullanabileceği belirtildi.
Likud'un, İsrail vatandaşı Filistinli seçmenleri görüntülemek üzere kurduğu sistem için milyonlarca şekel harcadığı aktarılan haberde, sistemin partinin seçim kampanyasına yaptığı en büyük yatırımlardan biri olduğu kaydedildi.
Habere göre, Likud tarafından ücret karşılığında görevlendirilen resmi olmayan ekipler, sandıkların dışında seçmenleri görüntüleyerek gelişmeleri eş zamanlı olarak parti genel merkezine bildirecek.
Netanyahu'nun planın ele alındığı toplantılara katıldığına ilişkin herhangi bir bilgi bulunmadığı belirtilen haberde, parti yetkililerinin söz konusu planı seçim gününün ardından uygulanabilecek bir seçenek olarak değerlendirdiği ifade edildi.
Haberde, üst düzey Likud yetkililerinin seçim sonrasında olası bir "oyların çalındığı" kampanyası için hazırlık yaptığı, Netanyahu'nun da bazı parti mensuplarının baskısı üzerine bu seçeneği değerlendirdiği aktarıldı.
Seçim öncesi yayınlanan son kamuoyu araştırmalarına göre, hem Netanyahu'nun başını çektiği blok hem de muhalefet bloğu hükümet kurmak için gereken en az 61 milletvekiline ulaşamıyor.
Mecliste toplam 14 sandalye kazanması öngörülen İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden partiler kritik bir rol üstleniyor.
İsrail'in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, ABD merkezli X sosyal medya platformundaki hesabından, Israel Hayom gazetesinin konuya ilişkin haberini paylaştı.
Ben-Gvir, "Başbakan Netanyahu, ABD hükümetine seçimlerden sonra Ben-Gvir olmadan Eisenkot ile birlik hükümeti kurma sözü verdi." ifadesini kullandı.
Aşırı sağcı bakan Ben-Gvir, Netanyahu'nun seçim sonrası kendisini dışlayarak Eisenkot ile bir hükümet kurulması karşılığında yolsuzluk davasından affedilme konusunda anlaştığını ileri sürdü.
İsrailli aşırı sağcı bakan, "hükümette güçlü bir Ben-Gvir görmek için" seçmenlerine sandığa gitme çağrısı yaptı.
Ombudsman'a Ulaş
Bu haberde bir hata mı var? Her türlü talep, şikâyet ve görüş için okur temsilcimize ulaşabilirsiniz.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
PODCAST