I vendosur në perëndim të Liqenit të Vanit në rajonin turk të Anadollit Lindor, qyteti i Bitlisit mirëpret vizitorë gjatë gjithë vitit me historinë e tij të lashtë që shtrihet nga Urartët deri te Perandoria Osmane, strukturat historike, bukuritë natyrore dhe gastronominë e pasur, raporton Anadolu.
Besohet se emri i qytetit, i cili gjatë historisë ka qenë shtëpi e shumë qytetërimeve, kryesisht Urartëve, Asirianëve, Medëve, Persianëve, Maqedonasve, Bizantinëve, Selxhukëve dhe Osmanëve, vjen nga Bedlisi, një prej komandantëve të Aleksandrit të Madh.
Bitlisi, i njohur edhe si "Qyteti i Bukur në Luginë", pasi është ndërtuar brenda një lugine të rrethuar me monumente historike, u zhvillua si qendër e dijes, kulturës dhe tregtisë gjatë periudhave selxhuke dhe osmane.
Me kalanë, xhamitë, medresetë, tyrbet dhe varrezat historike, qyteti konsiderohet ndër itineraret më të rëndësishme kulturore të Anadollit ndërsa rrethet Ahlat, Tatvan dhe Adilcevaz në brigjet e Liqenit të Vanit dallohen gjithashtu për trashëgiminë historike dhe bukuritë natyrore.
Ndër vendet kryesore që mund të vizitohen në Bitlis janë Muzeu Historik i Qytetit të Bitlisit, Kodra Panoramike e Bitlisit, Varrezat Selxhuke të Sheshit në Ahlat, Shtëpia Urarte, Xhamia Zal Pasha, Xhamia e Madhe e Adilcevazit dhe Liqeni i Kraterit Nemrut.
Muzeu Historik i Qytetit të Bitlisit, i vendosur në qendër të qytetit, mirëpret vizitorët në ndërtesën historike të ndërtuar me gurin e Ahlatit, e cila në të kaluarën është përdorur si Rezidenca e Guvernatorit.
Në muze, i cili prezanton trashëgiminë kulturore të rajonit, ekspozohen gurë të zbukuruar, mullinj dore, gurë varresh dhe pjesë arkitekturore prej bazalti. Ornamentet arkitekturore dhe mbishkrimet ofrojnë informacione të rëndësishme mbi jetën shoqërore të kohës, botëkuptimin fetar dhe mjeshtërinë e punimit të gurit.
Kodra Panoramike e Bitlisit, e vendosur në një pikë dominuese mbi qendrën e qytetit, ofron mundësinë për të soditur në mënyrë panoramike strukturën historike të qytetit dhe bukuritë natyrore përreth.
Pika panoramike, e cila tërheq vëmendje veçanërisht me pamjet që ofron gjatë lindjes dhe perëndimit të diellit, dallohet si një nga vendet më të rëndësishme prej nga mund të shihen njëherësh Kalaja e Bitlisit dhe ndërtesat historike prej guri.
Rrethi i Ahlatit, i vendosur në veriperëndim të Liqenit të Vanit, njihet me titullin "Kubbet-ul Islam", pasi gjatë periudhës selxhuke ishte një qendër e rëndësishme e dijes dhe kulturës.
Me një sipërfaqe prej rreth 210 mijë metrash katrorë, Varrezat Selxhuke të Sheshit në Ahlat konsiderohen si varrezat më të mëdha në Turqi dhe ndër varrezat më të mëdha turko-islame në botë, duke tërhequr vëmendje me gurët monumentalë të varreve.
Gurët e varreve, të zbukuruar me motive gjeometrike dhe bimore, janë ndër shembujt më të rëndësishëm të mjeshtërisë selxhuke në punimin e gurit ndërsa mbishkrimet mbi ta hedhin dritë mbi strukturën shoqërore dhe kulturore të periudhës. "Vendbanimi i Vjetër i Ahlatit dhe Gurët e Varreve", për shkak të vlerës së tij universale, mbrohet në kuadër të Listës së Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.
Shtëpia Urarte në Ahlat prezanton kulturën e jetesës dhe arkitekturën e Urartëve, një prej qytetërimeve të lashta të rajonit. Në këtë objekt, të përgatitur sipas konceptit tradicional arkitekturor, vizitorëve u prezantohen mënyra e jetesës, koncepti artistik dhe informacionet mbi jetën e përditshme të periudhës urarte.
Xhamia Zal Pasha, në brigjet e Liqenit të Vanit, mirëpret vizitorët me pamjen e liqenit në rrugën Adilcevaz-Ahlat. Xhamia, e cila ka 12 kupola të vogla mund të vizitohet edhe jashtë orareve të faljes.
Xhamia e Madhe e Adilcevazit, sipas mbishkrimit të saj, është restauruar në vitin 1150. Objekti, që dallohet me mbulesën konike dhe minaren e ngritur veçmas nga xhamia, është ndër monumentet më të rëndësishme historike të rajonit.
Liqeni i Kraterit Nemrut, brenda kufijve të rrethit Tatvan, njihet si liqeni i dytë më i madh kraterik në botë dhe më i madhi në Turqi.
Në zonën e kraterit, e vendosur në një lartësi prej rreth 2.250 metrash, ndodhen liqene me ujë të ngrohtë dhe të ftohtë, oxhaqe avulli dhe një mbulesë e pasur bimore. Me strukturën e tij vullkanike dhe pamjet panoramike, Liqeni i Kraterit Nemrut është ndër destinacionet e preferuara të adhuruesve të natyrës dhe fotografisë.
Përveç bukurive historike dhe natyrore, Bitlisi dallohet edhe me kulturën e tij të lashtë kulinare, duke qenë një nga ndalesat e rëndësishme të turizmit gastronomik.
Specialiteti simbol i qytetit, Kebabi Birjan, përgatitet me një teknikë gatimi që zgjat me orë të tëra në furra të posaçme nëntokësore. Së bashku me Birjanin konsumohet edhe Çorba Avshor, e cila është ndër shijet e domosdoshme të kuzhinës vendase.
"Taplamaja e mëlçisë", dollmaja katikli, keledoshi dhe heliseja janë gjithashtu ndër gatimet më të njohura të kuzhinës së Bitlisit. Të përgatitura me bimë aromatike vendase dhe teknika tradicionale gatimi, këto gatime e kanë përcjellë deri në ditët e sotme kulturën kulinare shekullore të qytetit.
