Irmak Akcan
14 Август 2026•Ажурирано: 14 Август 2026
Панамскиот Канал продолжува да има сè позначајна улога во глобалната економија, одбележувајќи ја 112-годишнината од неговото отворање, јавува Анадолу.
Како една од најклучните врски во глобалните синџири на снабдување и поморскиот транспорт, Каналот останува во центарот на меѓународната трговија поради својата правна рамка заснована на договори, софистицираниот систем на преводници и растечките трговски перформанси.
Анадолу ги собра најновите податоци за Каналот, како и детали за неговата структура и функционирање.
Сместен во Панама, меѓу Костарика и Колумбија, пловниот пат долг околу 77 километри придонесува за локалната економија, истовремено скратувајќи ги интерконтиненталните поморски рути за илјадници километри.
Податоците покажуваат дека Каналот поврзува 180 поморски рути и 1.920 пристаништа, опслужува 170 земји и во 2025 година регистрирал 13.404 транзити на пловила.
Вкупната тонажа на пловилата што минале низ Каналот во текот на фискалната 2025 година достигнала околу 489,2 милиони тони според Универзалниот мерен систем на Панамскиот Канал (PC/UMS).
Во јануари просечно 34 пловила дневно минувале низ Каналот, додека бројката во март се зголемила на 37. Во најфреквентните денови, бројот на транзити надминувал 40.
Каналот опфаќа околу 5 отсто од глобалната поморска трговија, додека повеќе од 70 отсто од товарот што минува низ него потекнува од САД или е наменет за американскиот пазар.
Работењето на Каналот е поддржано од 9.014 вработени, додека приходите остварени од Каналот во 2025 година достигнале околу 5,7 милијарди долари.
Неговиот придонес се протега надвор од меѓународната трговија и врз домашната економија на Панама.
Каналот придонел со околу 4,2 милијарди долари за економијата на земјата во 2025 година, додека неговиот директен придонес во бруто-домашниот производ се проценува на 3,4 отсто.
- Водни скали од 26 метри
Клучната географска и техничка карактеристика на Панамскиот Канал е неговиот скалест систем од преводници, кој ги подига бродовите на 26 метри над нивото на морето.
Поради различните надморски височини покрај Каналот, целосното минување низ него генерално трае меѓу осум и 10 часа.
По влегувањето во Каналот, пловилото се движи во затворени комори на преводниците, каде што со зголемувањето на нивото на водата постепено се подига 26 метри над морското ниво.
Потоа го преминува езерото Гатун, слатководен резервоар, пред преводниците со помош на гравитацијата повторно да го спуштат на нивото на морето, по што пловилото продолжува со своето патување преку океанот.
Каналот го скратува патувањето меѓу источниот и западниот брег на САД за приближно 15.000 километри. За пловилата што патуваат меѓу Европа и Источна Азија, патувањето се скратува за околу 3.700 километри.
Со маршрутата управува Управата на Панамскиот Канал, автономна јавна институција која применува динамично одредување на цените врз основа на глобалната побарувачка во поморскиот транспорт и сезонските нивоа на водата.
Според членот 3 од Договорот за неутралност од 1977 година, кој го регулира Каналот, воените бродови на сите земји можат да минуваат низ него без да бидат подложени на инспекција, претрес или надзор како услов за транзит, без оглед на нивните внатрешни операции, средствата за погон, потеклото, дестинацијата или вооружувањето.
